Bayılma,
aynı zamanda senkop da denir, bir çok neden bağlı olabilir. Birden
fazla neden de bayılmaya neden olabilir. Bazı durumlarda ise bayılma
nedeni bulunamayabilir.
Bayılma
sıklıkla görülebilir. Genellikle ciddi olmamakla beraber bayılma
sırasındaki düşmeden kaynaklanan yaralanmalardan endişelenilir.
Kan
aracılığı ile beyine yeterli miktarda oksijen taşınmadığı zaman
bayılam görülebilir. Bilinç kaybı veya “iç-geçme” birkaç dakika gibi
kısa bir süre devam edebilir.
Kan
basıncındaki ani düşüş de bayılmaya neden olabilir. Bazı anlarda
kalp hızı ve kan damarları vücudun oksijen gereksinimlerine uygun
olarak hızlı cevap veremeyebilir. Bu durum yaşlı insanlarda daha sık
görülür. Bayılma durumu
· Ayağa hızlı kalkıldığında,
· Aşırı sıcak havada çalışma veya oyun oynandığında,
· Hızlı veya derin nefes alıp verildiğinde (hiperventilasyon),
· Üzülme durumunda, kan basıncını kontrol eden
sinirler etkilenir,
· Yüksek tansiyon için ilaç alınıldığında
görülebilir.
Öksürme,
idrar yapma ve gerinme beyine giden oksijen miktarını etkileyebilir
ve bayılma nedeni olabilir. Bu durumların herhangi birisinde bayılma
görülür ise endişelenecek durum olma olasılığı azdır. Ancak, birden
fazla durumda tekrarlanması durumunda hekime danışılması
gerekmektedir.
Eğer, baş
hareketleri ile birlikte bayılma görülürse boyun kemikleri beyine
giden kan damarlarına baskı yapıyor demektir. Bu durumun
yaşanmasında hekime danışılmalıdır.
Kan şekeri
düzeyindeki düşme de bayılma nedeni olabilir. Bu durum şeker
hastalarının uzun dönem yemek yememesi ile gelişebilir. Bazı
reçetelenmiş ilaçlar bayılmaya neden olabilir. Eğer, kullandığınız
ilaçlardan kaynaklanan bayılmadan şüpheleniliyorsa hekime
danışılmalıdır. Alkol ve kokain de bayılmaya neden olabilir.
Bayılmanın
ciddi nedenleri arasında sara nöbetleri, kalp sorunları ve beyine
giden kan damarları ile ilgili sorunlar sayılabilir.
Bayılma nedeni nasıl araştırılır?
Hekim,
bayılma sırasında olanlar hakkında tam bilgi almak isteyecektir.
Öncesinde, o anda ve sonrasında neler hissedildiği üzerinde
durulacaktır. Hekim, detaylı bir fizik muayene yapmak isteyecektir.
Bayılınılacağı hissedildiğinde ne yapılmalıdır?
Yere yatmak
yeterlidir. Eğer, bu yapılamıyorsa, oturup öne eğilmeli ve baş
dizlerin arasında alınmalıdır. Böylelikle kanın beyine gitmesine
yardımcı olunulacaktır. Ayağa kalkmakta acele edilmemelidir.
Bayılma durumunda hekime danışılmalı mıdır?
Eğer bir
kez bayılma görülmüş ve belirgin bir sağlık yakınması yoksa hekime
danışmaya gerek görülmeyebilir. Ancak, özellikle kalp ile ilişkili,
yüksek kan basıncı ve şeker hastalığı gibi ciddi sağlık durumlarında
hekime danışılmalıdır. Aşağıdaki durumların mevcudiyetinde hekime
kesinlikle danışılmalıdır:
· Düzensiz kalp atımı,
· Göğüs ağrısı,
· Nefes darlığı,
· Uyarıcı belirti olmadan ani gelişim,
· Görme bulanıklığı,
· Konuşma güçlüğü,
· Düşünce güçlüğü,
· Başın çevrilmesi ile bayılma,
· Aydan birden fazla bayılma.
Bu bilgi
bayılma hakkında genel bilgi vermektedir ve herkes için geçerli
olmayabilir. Bu bilginin sizin için geçerliliği konusunda aile
hekiminize danışınız ve gerekirse ek bilgi alınız.
Sinirsel Bayılmalar
Sinirsel
bayılmalar ile sinirsel felç, körlük, sağırlık, konuşamama (ses
kaybı) birbirinin benzeri ruhsal sorunlardır. Ortak noktası bir
bedensel hastalık izlenimi uyandırmaları, geçici ve yineleyici
oluşları, bedensel ya da beyindeki bir bozukluktan değil ruhsal
yaşamla ilgili sorunlardan kaynaklanmalarıdır.
Sinirsel
bayılma ilk rastlayanda sara nöbeti izlenimi uyandırabilir.
Olasılıkla ruhsal yaşamsal sorun ya farkına varılmadığından ya
çözülemediğinden ya da uygun şekilde ifade edilemediğinden bir
bilinç kaybı ya da beden değişmesiyle kendisine ifade yolu
bulmaktadır. Örneğin aile içi bir sorun, çökkünlük alttaki neden
olabikir. İsteyerek ve bilinçli olarak bayılma ve benzeri
belirtilerin üretildiği sanılabilir ama böyle değildir. Bu
rahatsızlığın sonucu kişinin sorumluluklarının hafifletilmesi, ona
hasta özeninin gösterilmesi, söylediklerinin dinlenilmesi hastalığa
bağlı kazançlar olabilir. Bu durumda hastalık bir iletişim biçimi
durumuna gelir.