|
Tahriş edicilere
bağlı dermatit
adı verilen
rahatsızlığın başlıca kozmetik tetikleyicileri şunlardır:
|
|
Cildin doğru temizlenmesini kolaylaştırmak için bir
takım ajanlar içeren temizleyiciler.
|
|
Alfa
hidroksi (AHA) gibi asitler veya alkol içeren tonik ve
sıkılaştırıcılar. |
|
Yüzeysel olarak uygulanan bazı kimyasallarla cildin üst
tabakasının soyulmasına neden olan yüz bakımları.
|
|
Cilt
bakım ürünlerinin yanlış veya fazla kullanılması.
|
|
Bu rahatsızlık
alerji değil, daha ziyade cildin zarar görmesidir. Genellikle
kaşıntı ve kırmızılıkla başlar ancak bakımı yapılmadığı taktirde
büyüyerek yaralara bile dönüşebilir. Alerjiden farklı olarak
doza bağlı dereceleri vardır. Yani hafif dozda tahriş ediciler
tekrar edilen kullanımlardan sonra tahriş eder ama kuvvetli
dozda olanlar derhal ciltte tahrişe sebep olur. Alerjide ise doz
önemli değildir. Ufak bir doz bile büyük reaksiyonlara neden
olabilir. |
|
Alerjiye bağlı
dermatit
ise daha az görülmekle beraber diğerinden ayırmak oldukça
zordur. Bunların kozmetik tetikleyicileri de aşağıdakiler
olabilir: |
|
Parfümler |
|
Koruyucular |
|
Güneş kremleri |
|
Alerjiyi
tetikleyen kozmetik ürünleri ilk kullanıldığında ortaya
çıkmayabilir. Hatta bir kaç kullanımdan sonra ortaya çıkan
alerjiler de olabilir. Belirtileri kaşıntı, kırmızılık, kabarma
ve bazı durumlarda etkilenen bölgede yaraların oluşmasıdır.
|
Kozmetik alerjiniz olduğundan şüpheleniyorsanız
derhal doktorunuza danışın. Bu arada kullanmakta
olduğunuz tüm kozmetik ürünlerinin uygulanmasına
ara verin. Doktorunuz tahrişi yatıştırmak için
muhtemelen hafif bir vakaysa yüzeysel
uygulanacak bir ilaç, daha ağır bir vakaysa oral
yoldan alınan "corticosteroid" türü ilaç
verecektir. Yine doktorunuzun tavsiye edeceği
"antihistaminik" bir ilaç da kaşıntınızın
kesilmesine yardımcı olacaktır.
|
Alerjinizin
saptanması için
"patch test" adı
verilen bir
yöntem
uygulanır. Ancak
bunun
yapılabilmesi
için tahrişin
iyice azalması
gerekir.
Patch test
dermatologların
cilt
alerjilerinin
tam olarak neye
karşı oluştuğunu
saptamak için
yaptıkları
testtir. Bu test
sırasında sırta
48 saatliğine
minik plasterler
yapıştırılır.
Doktor 72 saat
ve/veya
1 hafta sonra
reaksiyon olup olmadığını kontrol eder. Bu testin sonucunda
size alerji yapan madde veya maddelerin tam listesi ortaya
çıkar.
|
Özellikle hassas bir cildiniz varsa, kozmetik ürünlerini
satın almadan önce deneyin. Bunu yaparken herkesin
kullandığı deneme ürünlerinden kaçının; tek kullanımlık
"tester" tabir edilenleri veya yolculuk tipi küçük boy
ürünleri denedikten sonra satın alıp almayacağınıza
karar verin. |
|
Kozmetik ürünlerini (özellikle göz bölgesine)
uygulamadan önce ellerinizi mutlaka yıkayın. Ürünleri
daima kuru, temiz aplikatörler yardımıyla kullanmaya
çalışın. |
|
Ürün kaplarının içini ve dışını temiz tutun; farklı
ürünleri sakın birbirine karıştırmayın.
|
|
Gözünüzde bir enfeksiyon (iltihap) varsa kullandığınız
pamuk ve benzerini derhal atın. Gözünüze dokunduktan
sonra el veya parmaklarınızı kozmetik ürünlerinize
sürmeyin. |
|
Düzenli aralıklarla kozmetik ürünü temizliği yapın:
süreleri dolmuş olan ürünlerinizi hiç acımadan atın.
|
|
Rimeller:
Özellikle kirpiklerin hacmini artıran rimellerden
kaçının. Bunların bazılarında bulunan "thimerosal" adlı
bir madde kuvvetli bir prezervatif (koruyucu) olmakla
birlikte tahriş edicidir. Ayrıca rimellerin çubuklarının
temiz tutulması önemlidir çünkü bakteri
bulundurabilirler.
|
|
Makyaj
temizleyicileri:
Yağ bazlı rimeller kullanmamaya çalışın. Su bazlı
olanları tercih edin. Yağ bazlı rimellerin temizlenmesi
için yağı çözebilen yine yağ bazlı temizleyiciler
gerekir ki bunlar daha sert oldukları için alerji veya
tahriş etme olasılıkları daha yüksektir.
|
|
Saç
boyaları:
Kozmetik
alerjilerinin en yaygın olanlarındandır. Bazı kişilerde
bu alerji birkaç boyadan sonra ortaya çıkar. Genellikle
en çok etkilenen bölge: yüz, kulaklar ve ensedir.
Genellikle alerjiye neden olan "para-phenylenediamine" (PPD)
adı verilen bir maddedir. Bu maddeye alerjisi olanların
tüm sentetik boyalardan kaçınması gerekir. Bu durumda
alternatifler kına veya metal pigment boyalardır.
|
|
Güneş
kremleri:
Cildi
güneşin zararlarından korumalarının yanında cilde zarar
da verebilirler. Kendi başlarına satıldıkları gibi
kozmetik ürünlerinde de bulunabilirler; örneğin: güneş
korumalı rujlar, fondötenler gibi. Güneş kremlerinden
kaynaklanan tahriş ve alerjiler bazen uygulamanın
güneşte yapılmasına bağlı olabilir. Buna
foto-alerjiye bağlı dermatit
adı verilir. |
Göz bölgesi her
tür reaksiyona
açık ve çok
hassas bir
bölgedir. Bu
nedenle
kullanacağınız
eyeliner veya
gölgelerin
hipoalerjenik
olmasını tercih
edin. Bu
bölgenin alerji
ve tahrişe çok
yatkın bir bölge
olması nedeniyle
gözlere
kalıcı makyaj
da düşünülebilir.
Böylece kozmetik
ürünlere reaksiyon
olasılığı da
azalacaktır. Bu konuyu
hayata geçirmeden önce
doktorunuza danışmanızı
öneririz.Genel anlamda
yağ, koku veya
boya içermeyen
hipoalerjenik
ürünlerin
kullanılması en
güvenli
yöntemdir.
|
|
|
|
Kozmetik
alerjiniz varsa
öncelikle
doktorunuzun öneri ve yönergelerine uymanız
gerekecektir. Ancak çok genel anlamda alerji riskinden
kaçınmak ve alerjinin etkilerini azaltmak için,
cildiniz
düzelene dek,
alınabilecek önlemlerin bazıları şunlardır:
|
|
Öncelikle tüm kozmetik ürünlerinin kullanımını durdurun. |
|
Kokusuz sabun, şampuan ve saç kremleri kullanmaya
çalışın. Piyasada bulunan medikal sabun ve şampuanları
tercih edin. |
|
Parfüm, kolonya veya after-shave kullanmayın.
|
|
Saç spreyi kullanmayın. |
|
Kullanacağınız tüm ürünlerin hipoalerjenik yani
anti-alerjik olmasına özen gösterin. |
|
