|
Kalbin Elektrik Sistemindeki Düzensizlikler ::::::::::::::::::::::::
Kalbin elektrik sisteminin işlevi, bir arabanın motoruna benzer. Araba motorunda marş basmaması gibi elektriksel bozukluklar, başka bir kalp hastalığı olmaksızın görülebilir veya daha önce değinilen valf bozuklukları, koroner damar hastalıkları ve kas sorunlarını içeren başka anormalliklerin yan etkisi olarak ortaya çıkar.
Kalbin elektrik sisteminin
herhangi bir parçası elektriksel dürtüler üretebilirse de
genellikle bu işlevi en hızlı çalışabilen "sinüs nodu" denetler.
Sistemin başka bir bölümünden gelen sinyale "ektopik" adı
verilir. Eğer atriadaki elektrik sisteminden kaynaklanıyorsa
"atrial ektopik" ventriküllerden geliyor "verttriküler ektopik"
adını alır. Ektopik atışlar çok erken, yani bir sonraki sinüs
nodu dürtüsünden önce oluştukları için, ventriküllere kanla
dolacak yeterli zaman kalmaz. Bu ektopik atışın sonucunda
pompalanan kan miktarı daha az olur, ama sinüs nodunun uyarısı
sonucunda bir sonraki normal atışa kadar uzun bir zaman geçtiği
için, bu defa kalbe çok fazla kan dolar. Bunun sonucu, kalp çok
şiddetli atacağından hastanın dikkatini çeker. Ancak ventriküler
ektopikîer, bir kalp krizinden sonra görülmedikçe pek önem
taşımaz ve tedavi gerektirmezler. Atrial ektopiklerin tümü ise
önemsizdir.
Kalbin çok yavaş atmasına
neden olan bir durum, sinüs npdunun uyarı üretmekte gecikmesi
veya hiç üretmemesidir. Pompalama hızı buna paralel olarak düşer
ve hatta durur. Sonuçta beyne giden kan oranında azalma veya
kesilme olacağından, kişide baş dönmesi veya şiddetli hallerde
bayılma görülebilir. Belirtilerin ağırlığı çeşitli etkenlere
bağlıdır; kalp atışlarının
ne derece ve ne süre için yavaşladığı, eğer kalp
durmuşsa bu halin ne kadar
sürmüş olduğu gibi. Başka bir etken hastanın yaşıdır.
Örneğin genç ve sağlıklı bir erişkinin vücudu, kan akışının
azalmasını karşılamak için kan damarlarında hızlı reflekslerle
ayarlamalar yapabileceği için, nabzın aniden dakikada
70'ten 30'a düşmesi büyük bir olasılıkla söz konusu kişi
tarafından fark bile edilmeyecektir. Buna karşın yaşlılarda
refleksler yavaşlamış olduğundan ani bir düşüş oldukça güçlü baş
dönmelerine yol açabilir. Kalp atışlarmdaki bu değişikliğin ne
kadar zamanda gerçekleştiği de önem taşır; ani bir değişiklik
aşamalı bir değişiklikten daha ciddidir.
Olağan elektriksel
uyarıların AV nodundan ve özel
iletken dokulardan
ventriküllere geçişinde de hastalık
nedeniyle gecikme veya tıkanma olabilir. Bu durumda,
sinüs nodu düzgün bir uyarı vermişse bile, bunun
ventriküllere düzensiz iletilmesi veya iletilememesi
yüzünden kalbin pompalama hareketi yavaşlar
veya düzensizleşir.
Buna "kalp tıkanması" adı verilir.
Uyarıların geçişi tamamen engellendiğinde tam tıkanıklık-özel
iletken dokudatıkanmanın oluştuğu bölgeye komşu yerler bu
görevi üstlenebilir, ancak sonuç yavaş ve güvenilmez
olacaktır. Sonuçta ventriküllerin
çalışması da yavaşlayacak, aksayacak ve bazı hallerde
tamamen durabilecektir. Bu durumlarda gene başdönmesi veya
bayılmalar görülebilir. Bu hastalığın tedavisinde elektrik
sisteminin normal hızda
çalışmasını sağlamak üzere genellikle yapay bir elektrik
sitemi — pil (pacemaket)— kullanılır.
Komple kalp
tıkanması elektrokardiyografin
P: atria kasılması
ORSı
ventriküllerin kasılması
Öte yandan kalbin çok süratli atması (taşikardi) kalbin pompaladığı kan oranında önemli bir düşmeye neden olduğundan benzer belirtiler ortaya çıkar. Kalbin yavaş atması durumundaki gibi, belirtilerin ağırlığı hastanın yaşına, nabzına ve nabzın değişim hızına bağlı olabilir. Duygusal veya fiziksel stres hallerinde kalp atışlarının hızlanması da doğaldır. Genç ve sağlıklı kişilerde stres anında nabız dakikada 180 ve yaşlılarda 150-160'a kadar çıkabilirse de nabzın aniden ve gereksiz olarak bu kadar yükselmesi normal değildir. Neden, elektrik sistemindeki ufak bir bozukluk olabileceği gibi kalbin öbür bölümlerini de kapsayan bir hastalık olabilir. Bozukluk öncelikle atriyada ise AV nodu normal çalışarak dürtülerin ventriküllere aşırı hızla iletilmelerini engelleyebilir. Bu duruma yardımcı olabilecek birçok ilaç vardır. Başka bir tedavi yöntemi, krizleri engellemek veya onları başlar başlamaz yok etmeyi amaçlar. Eğer çarpıntı ventriküllerde oluşursa durum daha ciddidir, çünkü ventriküller düzensiz atmaya başlayarak pompalama hareketine zarar verir ve hayati tehlike ortaya çıkabilir. Bu tip çarpınhya, "vertriküler fibrilasiyon" denir ve acil tedavi gerektirir.
|
KULAK BURUN BOĞAZ HASTALIKLARI |