Vücudumuzda "lenf" adı verilen renksiz sıvıyı taşıyan çok küçük
damarlardan oluşmuş bir ağ vardır. Bu ağa "lenfatik sistem" denir.
Lenf sıvısı içinde, vücudumuzdaki enfeksiyonlara ve hastalıklara
karşı savaşan lenfosit adlı beyaz kan hücreleri (akyuvarlar)
bulunur. Vücudumuzdaki bu geniş ağın bağlantı noktaları bezelye
büyüklüğündeki lenf düğümleridir. Lenf düğümleri koltukaltında,
ensede, kasıkta, göğüste ve karında yoğunlaşmıştır. Lenf düğümleri,
lenf sıvısını filtre ederek bağışıklık yanıtının oluşmasını sağlar.
Dalak, timüs bezi, bademcikler ve kemik iliği de lenfatik sisteme
dahil olan organlardır.
Bazı durumlarda lenfositlerde kanser gelişebilir ve kanserli
lenfositler çoğalarak normal yapıdaki lenfositlerin yerini almaya
başlar. Sonuçta vücudun bağışıklık sistemi baskılanır ve görevini
yerine getiremez hale gelir.
Tüm kanserlerin yaklaşık %5''ini oluşturur. Lenfoma, kolay tedavi
edilen kanserler arasındadır. Farklı lenfoma tipleri vardır. Bazı
lenfomalar 15-30 yaşlar arasında sık görülürken bazıları ise ileri
yaşlarda görülür.
BELİRTİLERi
NELERDİR ?
En sık görülen belirti boyun, koltuk altı ve kasık bölgelerindeki
lenf bezelerinin ağrısız şişerek ele gelmesidir. Hastalarda diğer
bulunabilen belirtiler ise söyledir; sebebi tam açıklanamayan ateş,
kilo kaybı, gece terlemesi, halsizlik, ciltte kaşıntı.... Bu
şikayetler, grip gibi başka hastalıkların seyrinde de görülebilir.
Bu nedenle bu tür bulguları olan hastalarda lenfoma teşhisini ancak
doktor koyabilir.
TANI NASIL KONUR ?
Lenfoma olasılığı düşünülen hastada kesin tanı konulabilmesi için
büyüyen lenf bezinin tümünün çıkartılması ya da her hangi bir
organda yerleşmiş ise parça alınması ilk işlemdir. Yapılan bu işleme
biyopsi denir. Elde edilen dokuların patolog tarafından çeşitli
işlemlere tabi tutularak mikroskop altında incelenmesiyle tanı
konur.
Hodgkin dışı lenfoma için çok farklı sınıflamalar vardır. Patolog
tarafından hangi tipi olduğu tanı raporunda verilir. Bu tiplerin
önemi; hangi tedavi seçeneğinin hasta için uygun olacağını
göstermesidir. Doktor hangi tedavi seçeneğini uygulayacağına
patoloji raporunda belirtilen tiplemeye göre karar verir.
NASIL TEDAVİ
EDİLİR ?
Her lenfoma hastası için tedavi kendine özgündür. Çünkü hastalığın
evresine, hücre tipine, hastanın yaşına, hastanın tedaviyi kaldırıp
kaldıramayacağına ve lenfoma tipinin hızlı yada yavaş seyirli
oluşuna göre doktor tedavinin şeklini ve verilecek ilaçları
belirler.
Hodgkin dışı lenfomanın tedavisi ilaçlarla (kemoterapi), ışın
tedavisiyle (radyoterapi) veya ikisi birlikte olarak yapılmaktadır.
Ayrıca hastadan kök hücre toplanarak yüksek doz kemoterapi sonrası
bu kök hücreleri tekrar hastaya verme işlemi (yüksek doz kemoterapi
ve otolog periferik kök hücre transplantasyonu), biyolojik
ilaçlarlai ve cerrahi olarak da tedavi edilebilmektedir. Bazen yavaş
seyirli lenfomalarda hastaya tedavi verilmez ve hasta belli aralarla
doktor tarafından kontrol edilerek izlenir. Hastanın tedavisine
karar veren uzmanlar tıbbi onkolog ve radyasyon onkoloğu olmaktadır.
HODGKİN
HASTALIĞI
Lenfomalar içinde yer alan bir alt gruptur. Diğer lenfomalara
hodgkin dışı lenfomalar denir. Hodgkin hastalığı lenfomaların
yaklaşık dörtte birini ,yani oldukça azını oluşturmaktadır.
Vücudumuzdaki lenf organlarından köken alır, genellikle tek veya
birkaç adet lenf bezesinin büyümesi hasta tarafından fark edilen ilk
olaydır.
RİSK FAKTÖRLERİ NELERDİR?
Hastalığın sebebi tam olarak bilinmemektedir. Bulaşıcı değidir.
Kardeşlerinde hodgkin hastalığı olanların bu hastalığa yakalanma
riski daha fazladır. Ebstein Barr adlı virusun hastalığa yakalanmayı
arttırdığı düşünülmektedir. Hastalar genellikle 15 ile 34 yaşları
arasındaki genç erişkinlerdir.
HASTALIĞIN BELİRTİLERİ TANISI VE
TEDAVİSİ
Hodgkin hastalığının belirtileri, tanısı, evrelemesi ve tedavisi
(kemoterapi ve radyoterapi) ve yan etkileri Hodgkin dışı lenfoma ile
benzerdir (bakınız lenfoma).
Ancak tedavide kullanılan ilaç ve şemalar, veriliş zamanları
farklıdır. Hastalığın genel seyri hodgkin dışı lenfomalara nazaran
daha iyidir. Hastaların büyük çoğunluğu uygun tedaviyle
iyileşmektedir.
