|
RAHİM KANSERİ-ENDOMETRİUM (RAHİM GÖVDESİ KANSERİ)
Rahim ağzı kanserinden daha ender rastlanır.Hastalık, rahim boşluğundan, Rahim iç deliğine kadar uzanan işlevsel mukozayı (andometriyum) etkiler.
NEDENLER Hastaların yüzde 80 kadarı, yaşdönümüne girmiş (50-65 yaşlar) kadınlardır. Hasta, ne kadar genç olursa, teşhis o kadar güçtür. Rahim kanserlerine daha çok şişman kadınlarda rastlanması, tedaviyi güçleştiren bir etmendir; çünkü, kansere genellikle, atardamar yüksek basıncı ve şeker hastalığı da eklenir. Progesteron tarafından dengelenmeyen bir östrojen salgısı (çoğunlukla, yaşdönümü sırasında görülür), Rahim mukozasında aşırı gelişmeye yol açar. Bu durum, herhangi bir tedavi uygulanmazsa, Rahim mukozası kanserine yol açabilir. Buna örnek olarak, hormon yapan yumurtalık urları gösterilebilir.
TEŞHİS Klinik belirtiler Fazla belirti yoktur. En önemli belirti, yaşdönümüne girmiş bir kadında, bir kanama görülmesidir. Bu âdet kanamasıyla ilgisiz kanama, çoğunlukla kendiliğinden başlar. Âdetten kesilmemiş hastalarda, âdet kanamalarında şiddetlenme biçiminde bir belirti verir. Ayrıca, irinli ve pembe renkte akıntı da görülebilir. Ağrıya çok ender rastlanır. Belirtilerin fazla olmaması nedeniyle, manopoz öncesi dönemde, hastalığın pek farkına varılmayabilir. Çünkü, bu dönemde, işlevsel kanamalara çok sık rastlanır. Klinik muayene Spekulum muayenesinde, çoğunlukla, rahim boynunun sağlam olduğu görülür. Bu nedenle, kanseri ortaya çıkarmak için, rahim salgısından örnek alınarak hücre incelemesi uygulamak gerekir. vajina muayenesinde de, hastaların çoğunda hiç bir şey saptanmaz. Rahim normal hacminde ya da çok az küçülmüştür; çıkmazlar, esnekliklerini korurlar. Yaşlı kadınlarda, kuşku verici bir belirti olan, yumuşak ve büyümüş rahime çok ender rastlanır. Tamamlayıcı muayeneler Hücre incelemesi Vajina ve Rahim ağzından alman salgılarda hücre incelemesine, rahim mukozasından alınan örnekte hücre incelemesini de eklemek gerekir. İlk iki inceleme, yalnızca yüzde 30 oranında pozitif sonuç verir. Oysa, mukoza örneğinde hücre incelemesiyle, hastaların yüzde 75-90'ında kesin teşhis konabilir. Ama, yanılma olasılığı da vardır (yüzde 6,1-25 hastada, yanlış olarak negatif sonuç alınabilir). Bu nedenle, negatif sonuç alınsa bile incelemeleri sürdürmek gerekir. Rahim-Tüp filmi çekme Yukardakini tamamlayan bir yöntemdir. Ama, enfeksiyon ya da Rahim yumuşaklığı gibi durumlarda uygulanmamalıdır. Görüntüler, son derece niteleyici ve değişmezdir; her filmde çevresi düzensiz, türdeş olmayan (ekmek kırıntıları gibi) boşluklar saptanır. Biyopsi amaçlı mukoza kazıma Alınan parçaların laboratuvarda incelenmesi, teşhisi kesin olarak doğrular. EVRİM Bu kanser, tedavi edilmezse, ölümle sonuçlanır. Gelişmesi yavaştır; uzun süre dışa vurmayarak, Rahim kasının içinde gelişir. Kanser hücrelerinin lenf düğümlerine yayılması, lenf yoluyladır. Bu yayılma, geç dönemde olur ve hastaların, ancak yüzde 15 kadarında görülür. TEDAVİ Önce, bütün kanserlerde yapıldığı gibi, tedavi öncesi bir bilanço hazırlanmalıdır (özellikle şişman, atardamar yüksek basınçlı ve şeker hastası kadınlarda). Damar içine karşıt madde verilerek, boşaltım sistemi filmi çekme, mutlaka uygulanmalıdır. Böbrek işlevlerinin etkilenip etkilenmediğini değerlendirmeyi sağlar. Uygulanabilecek başlıca tedaviler şunlardır: — ışın tedavisi: Rahim içi ve Vajina içi radyum tedavisi ya da dıştan ışın tedavisi; — cerrahi girişim: Yumurtalıkların çıkarılmasını da kapsayan tam Rahim çıkarma ameliyatı ve bazı hastalarda lenf düğümlerinin de temizlenmesi.Genellikle bu iki yöntem bir arada uygulanır: — ya ilk dönemde cerrahi girişimde bulunulur ve yalnızca, Vajinaya radyum tedavisi uygulanır; — ya da önce Vajina içi ve Rahim içi radyum tedavisi uygulanır, sonra cerrahi girişime başvurulur. Hastalığın Rahim boynu mukozasına kadar ilerlediği hastalarda, Rahim boynu kanserlerinde uygulanan tedavilerden yararlanılır. Hastanın genel durumu, cerrahi girişime izin vermiyorsa, dıştan ışın tedavisi ve ilaç tedavisine başvurulur.
|
KULAK BURUN BOĞAZ HASTALIKLARI BÖBREK VE İDRAR YOLLARI HASTALIKLARI
|